11.03.2005
Sayın; Recep Tayyip ERDOĞAN
T.C. Başbakanı
Yıllardan beri sürdürüle gelmekte olan kapsamlı ve bütünlüklü bir Engelliler Yasası mücadelesi, T.C. Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı’nca hazırlanan 50 maddelik bir yasa tasarı taslağının Bakanlar Kurulu’nun imzasına açılacağının açıklanması üzerine yeni bir aşamaya girmiş bulunmaktadır. Bu yasa tasarı taslağıyla birlikte, üzülerek belirtmeliyiz ki, “dağ fare doğurmuştur”. 1991 yılından beri 15 yıl boyunca demokratik, kapsamlı ve bütünlüklü bir yasanın çıkacağı umudu ve özlemiyle bekleyen milyonları bulan engelli kitlesi, büyük bir düş kırıklığına uğratılmıştır. Neden?
Çünkü
Birinci olarak bu yasa tasarı taslağında engellilerin büyük kitlesini yakından ilgilendiren 2022 sayılı Yasa’da bir değişikliğe yer verilmemiştir. Bilindiği gibi bu Yasa, 65 yaşını geçkin yaşlılar ile muhtaç özürlülere üç ayda bir muhtaçlık ödeneğinin ödenmesini öngörmekte; bu içeriğiyle engellilere yönelik yasalar içerisinde bizce en önemlisini temsil etmektedir. Zira, bu Yasa, yoksul, işsiz ve muhtaç özürlülerin, ailelerinin sırtında yük olarak yaşamaktan bir nebze kurtarılmasını amaçlamaktadır. Bu yüzden, az-çok varlıklı engellilere bazı kazanımlar getirmeyi amaçlayan ÖTV, MTV muafiyetinden, uçak yolculuklarında sağlanan indirimden çok daha önemlidir.
Bu Yasa ile yapılan ödeme, Yasa’nın yürürlüğe girdiği 1976 yılında asgari ücretin yarısından fazlaydı ve son derecede anlamlıydı. Oysa bugün bu ödeme, aylık olarak asgari ücretin % 20’sinin bile altına düşmüştür. Geçen yıl hazırlanıp Bakanlıkların görüşüne açılan taslakta, bu oran, aylık olarak en az asgari ücretin yarısı olarak öngörülmekteydi. Bugün ise bu düzenlemeden tamimiyle vazgeçilmiş görünmektedir.
Bilindiği gibi, 26 Kasım 2004 günü Swiss Otel’de bir açıklama yapan Sn. Başbakanımız, pek çok televizyon kanalında ve gazetede yer alan demecinde, Yasamızı, en geç 2005 yılının ilk çeyreğinde çıkaracaklarına, bu Yasa’da özürlülere ödenen muhtaçlık aylığının ayda en az asgari ücretin yarısının üzerinde olacağına söz vermişlerdi. Ne yazık ki, önünüze getirilen taslakta, bu sözün yerine getirilmemiş olduğunu görmekteyiz.
Bu durumuyla, bu Yasa Tasarı Taslağı, Federasyonumuzca kabul edilebilecek nitelikte değildir.
İkinci olarak, bu Yasa Tasarı Taslağında, engellilere, yaşamın pek çok alanındaki ayrımcılığı ve eşitsizlikleri dengelemek amacıyla sağlanacak mali önlemlerin pek çoğu yer almamıştır. Daha doğru bir anlatımla, eski taslakta var iken, yeni taslaktan çıkarılmıştır.
Üçüncü olarak, Konfederasyonumuza ve ona bağlı federasyonlarımıza, ayakta durabilmeleri ve etkinliklerini sürdürebilmeleri için bütçeden hiçbir pay ayrılmamıştır. Oysa bu kuruluşlarımız bir bakıma kamu kurumu niteliğine haizdirler ve son derecede önemli işlevler yerine getirmektedirler. Hatta bazı alanlarda Devletin yapmadığı işleri ve yükümlülükleri yerine getirmektedirler. Bu kuruluşların, para bulmak için uğraştırılmak yerine, enerjilerinin tamamını engelli haklarının geliştirilmesi için harcayabilmelerine olanak tanımak amacıyla bütçeden açıkça desteklenmeleri gerektiği önerisi, yıllardan beri en önemli isteklerimiz arasındadır. Yeni Tasarı Taslağında bu istemimize de yer verilmiş değildir.
Özet olarak bir önceki, dönem, 94 madde olarak hazırlanan taslak, iyi niyet metnine çevrilmiş birkaç sıradan kazanım dışında önemli haklar sağlamayan bir formalite yasaya dönüştürülmüştür.
Sn. Bakan, sizden önünüze getirilen bu Özürlüler Yasası Tasarı Taslağını imzalamamanızı talep ediyoruz. Çünkü böyle yetersiz bir yasanın çıkarılması halinde, yıllardan beri sürdürülen çabalarımız boşa gitmiş ve engelli kamuoyu bir kez daha aldatılmış olacaktır. Böyle bir yasanın olmaması, bu haliyle olmasından çok daha hayırlıdır.
Bize göre, Başbakanlık, bu taslağı derhal geri çekmeli ve Sn. Başbakanımızın verdiği söze uygun yeni bir taslak hazırlanarak imzaya açılmalıdır.
Sizleri bu aşamada engelliler yasası konusundaki gerçeklerle ilgili olarak uyarmayı, 8.5 milyonu bulan engelliler kitlesi ve onların 30 milyonu bulan ailelerine karşı sorumluluğumuzun bir gereği olarak kabul ediyoruz. Böyle bir yasanın yürürlüğe konulması halinde doğabilecek vebalden, hiç kimse yakasını kurtaramayacaktır.
Bu nedenle aşağıdaki taleplerimizin göz önünde bulundurulmasını ve çıkartılan engelliler yasasının işlevsel olması için gerekli katkıları sunmanızı bekliyoruz.
1. Yasa taslağında, Birleşmiş milletler genel kurulu tarafından kabul edilen 4796 sayılı Sakatlar İçin Fırsat Eşitliği konusunda uygulanacak Standart Kurallar bildirgesi esas alınmalıdır.
2. Mevzuatımız özürlülere yönelik ayrımcı düzenlemelerden tamamıyla arındırılmalıdır.
3. Yasada özürlülerin, temsilcileri veya örgütleri kanalıyla kendi hak ve çıkarlarıyla ilgili konularda söz ve karar sahibi kılınmaları güvence altına alınmalı yürürlükten kaldırılan 2908 sayılı dernekler yasasında amaçlandığı gibi engellilerin birliğini sağlayıcı önlemler geliştirilmeli bu çerçevede kamu kurumu niteliğini taşıyan çatı örgütlerine, temsil ettikleri kitlenin hak ve çıkarları doğrultusunda etkin çalışmalar yürütebilmeleri için gerekli altyapı ve mali kaynak sağlanmalıdır.
4. Anılan yasayla 2022 sayılı yasada öngörülen muhtaç özürlülere yönelik ödeme, tazminat niteliğine dönüştürülmeli ve aylık olarak asgari ücrete yakın bir düzeye çekilmeli; böylece istihdam teşvik edilmelidir.
5. Yukarıdaki yaklaşımların ışığında Özürlüler kanun tasarısı ve bazı kanunlarda ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı taslağının tasarıya dönüştürülmesinden derhal vazgeçilerek verilen sözlere ve ihtiyaçlarımıza uygun olarak hazırlanacak yeni taslağın yasalaştırılması sağlanmalıdır.
Başkan
Ahmet Cantürk
![]()
Dağıtım : Bilgi :
T.C. 59. Hükümetinin Bakanlar Kurulu Üyelerine T.C. Başbakanına